Misleidende dankbaarheid
denk in spinnende gedachtes
mijn wereld rond en rond
in een web van kleurloos licht
schuilt een donkere ondergrond
de wereld wordt verblijd
een masker van fatsoen
ziet slechts wat ik toon
in denken zonder doen
ik dank voor wat ik heb
maar fluister met mijn mond
is dit alles wel genoeg
bij de woorden die ik vond
de glimlach die ik draag
is van verguld metaal
mijn woorden zijde zacht
maar houden van kabaal
ik buig me, ik kniel
prevel dankbaarheid
schaduwspel der listen
duisternis kent geen tijd
misleidende dankbaarheid
wat ben je toch waar
als een gouden keten
waardevol maar zwaar
J.J.v.Verre.
2 opmerkingen:
Bijzonder gedicht. Ik volg u op het blog Spirituele Filosofie. Maar wat bedoelt u hier met de zin: Dankbaarheid kan een subtiele ego-strategie zijn om de leegte te vermijden. Graag uw reactie.
Wat een scherpzinnige vraag Sander !! Die vraag raakt inderdaad aan een paradox in veel spirituele zoektochten, want zelfs ogenschijnlijk deugdzame emoties kunnen een sluier worden. Laat ik dat proberen uit te leggen. Stel: je forceert dankbaarheid ( ik moet dankbaar zijn voor mijn gezondheid, mijn relatie, mijn werk e.d. ). Dan gebeurt er eigenlijk iets merkwaardigs. Het wordt een prestatie ( zie mij goed bezig zijn ). Het creëert in het geniep een hiërarchie ( ik ben dankbaar, dus moreel superieur aan die klagende ander ). Het maskeert mogelijk onverwerkte pijn ( als ik maar hard genoeg dankbaar ben, hoef ik niet te voelen hoe eenzaam ik eigenlijk ben ). Dit is allemaal een “ego-strategie “, die dankbaarheid als schild gebruikt tegen ongetemde of moeilijkere emoties, zoals leegte, verlies of onzekerheid. Met leegte bedoel ik hier niet depressie, maar de ontstellende openheid die ontstaat als je alle mentale zekerheden loslaat. Zoals geen verhalen meer over goed of slecht, verdienen of tekortkomen. Geen troost meer in: ” ik ben een dankbaar persoon”, als identiteit. Die leegte is intimiderend, het voelt alsof je in een afgrond kijkt. Dus grijpen we dan naar spirituele pleisters zoals dankbaarheid, positiviteit en uitspraken zoals, “alles heeft een reden”. Waarom dit misleidend is? Je zou kunnen zeggen: echte bevrijding begint waar zelfs dankbaarheid geen trofee meer is. Net zoals een rivier gewoon water is, hij hoeft niet dankbaar te zijn voor zijn eigen stromen. Ook lucht is gewoon ruimte, ze hoeft haar eigen openheid niet te vieren. In non-dualiteit ( advaita ) is geen ik dat dankbaar is, er is alleen het besef : alles is al gegeven. Geen ontvanger en geen gever. Tot slot, dit is beslist geen pleidooi tegen dankbaarheid, maar een uitnodiging om haar te doorvoelen tot voorbij de oppervlakte. Waar dankbaarheid geen plicht meer is, maar een spontane bloem in de leegte. Bedankt voor je vraag.
Een reactie posten